Γεφύρι της Γκούρας.

        Αφού περάσουμε το γεφύρι του Καμπέρ - Αγά, και το οξυκόρυφο της Τσίπιανης, λίγο πριν το  Τρίστενο Ζαγορίου, βρίσκεται το γεφύρι της Γκούρας με παρακείμενο μύλο και νεροτριβή.

ΠΗΓΗ: http://vradeto1340.blogspot.com

Τρίστενο Ζαγορίου!

Έγραψα παλαιότερα για τον μεγάλο πλάτανο του Ηλιοχωρίου και με πληροφόρησαν ότι στο Τρίστενο τα πλατάνια ήταν μεγαλύτερα. Να που με την ευκαιρία μου επισκέφτηκα το Τρίστενο και σας αποδεικνύω ότι έχουν λάθος.

Ο Ηλιοχωρίτικος πλάτανος κρατά επάξια τα σκήπτρα του μεγαλύτερου πλάτανου στο Ζαγόρι μας. Στην πλατεία όμως του Τρίστενου, τα πλατάνια είναι πιο ευθυτενή και δημιουργούν μια φυσική ομπρέλα που κάτω τους "αρπάζεις" μια πούντα.

Το καλό επίσης με τα πολλά νερά που έχουν εκεί στα ανατολικά είναι ότι κινούν και τους μύλους τους έστω και κάθε Τρίτη. 

 συν ότι χαζεύουν και τους μικρούς τους καταρράκτες μέσα στους μαχαλάδες τους. 

Να έχεις ένα έξω από το παράθυρο και να σε νανουρίζει σαν κοιμάσαι!

ΠΗΓΗ:  http://vradeto1340.blogspot.com/

Τρίστενο Ζαγορίου Ιωαννίνων

Το Τρίστενο Ανατολικού Ζαγορίου, {(τέως Δρεστενίκον Επαρχίας Δωδώνης μέχρι το 1927 όπου και άλλαξε το όνομά του με το διάταγμα 1.4.1927 (ΦΕΚ76/1927)}, δεν είναι γνωστό πότε δημιουργήθηκε ως χωριό. Είναι ένα από τα πιο όμορφα και νοικοκυρεμένα χωριά του Ανατολικού Ζαγορίου. Να τι γράφει ο Γιάννης Σαραλής στο βιβλίο του το "Ζαγόρι" του 1957 : " Το Τρίστενο είναι το χωριό με την συγρατημένη σιωπηλή ομορφιά του, γιατί βρί- σκεται γυρμένο στην ανατολική βουνοπλαγιά του Γρεβενητίου. Πρέπει να το προσέξης και να το αναζητήσεις. Και άμα το γνωρίσεις μένεις έκθαμπος από το εξαίσιο θέαμα που ξανοίγεται μπροστά σου. Το βουνό πάνω από το χωριό χωρισμένο σε τρία διάσελα αφήνει να κατηφορίζει ίσα μ' αυτό όλος εκείνος ο πολυποίκιλος θησαυρός του πράσινου που ξεχύνεται μαζί με τα κρυστάλλινα νερά του και κατακλύζουν το χωριό μ'ένα ορμητικό και χαρούμενο θρίαμβο.Το Τρίστενο κρύφτηκε μέσα στα βαθύσκια φυλλώματα των δέντρων κι ανα- σαίνει τη δροσιά του νερού ακούoντας το αιώνιο νανούρισμά του.Μονάχα οι τρείς κορφούλες του βουνού βαλμένες στη σειρά στέκο- νται κι αγναντεύουν το δρόμο μας..." Στην είσοδο του χωριού το κτίριο του κοινοτικού ξενώνα και μια μεγάλη μοσχοϊτιά μας υποδέχονται και σκαλοπάτια τερματίζουν την πορεία του οχήματός μας. Η γοητεία του Τριστένου είναι ότι περπατάς, όχι επειδή απαγορεύεται αλλά επειδή από κατασκευής δεν προβλέφθηκε (ευτυχώς) να υπάρχουν αμαξητοί δρόμοι. Ανεβαίνοντας τα σκαλιά βρισκόμαστε σε μια από τις ωραιότερες πλατείες του Ζαγορίου. Μπαλκονάτη, σχεδόν κυκλική, στα 940μ. υψόμετρο, με δύο τεράστιους πλατάνους (ο ένας φιλοξενεί επάνω του ένα καμπανα-ριό). Ανεβαίνοντας λίγα σκαλιά ακόμα, βρισκόμαστε σε άλλο επίπεδο της πλατείας όπου βρίσκεται το στολίδι του χωριού, η υπέροχη εκκλησία του Αγ. Γεωργίου, χτισμένη με κλασική Ζαγορίσια αρχιτεκτονική το 1793. Λίγα είναι τα κτίσματα που διατηρούν την κλασική Ζαγορίσια αρχιτεκτονική αφού όπως και τα υπόλοιπα χωριά του Ανατολικού του (φτωχού) Ζαγορίου, έτσι και το Τρίστενο γνώρισε τρομακτικές καταστροφές από τους βομβαρδισμούς των Γερμανών κατά το 1943. Έτσι τα περισσότερα σπίτια έχουν την χαρακτηριστική κόκκινη τσίγκινη στέγη από χρηματοδοτήσεις του σχεδίου Μάρσαλ μετά τον πόλεμο.

ΠΗΓΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ: www.hellenica.de

Πέτρινες βρύσες στο Τρίστενο του Ανατολικού Ζαγορίου.

Οι πέτρινες βρύσες που επιλέξαμε να σας παρουσιάσουμε σήμερα είναι από το χωριό Τρίστενο στο Ανατολικό Ζαγόρι. Ένα όμορφο χωριό, χαμένο μέσα στο πράσινο, με πέτρινα καλντερίμια και αρκετά στοιχεία παραδοσιακής αρχιτεκτονικής από τα οποία δεν θα μπορούσαν να λείπουν και οι πέτρινες βρύσες!

Το ταξίδι των ρεπόρτερ της εκπομπής "Μένουμε Ελλάδα" στο Τρίστενο του Ανατολικού Ζαγορίου.

Στην σελίδα της πολύ πετυχημένης εκπομπής της ΝΕΤ "Μένουμε Ελλάδα", βρήκαμε ένα πολύ ωραίο βίντεο από την επίσκεψη των ρεπόρτερ της εκπομπής στο Τρίστενο του Ανατολικού Ζαγορίου. 

Το βίντεο αυτό, το οποίο περιέχει όμορφες εικόνες αλλά και πληροφορίες για το χωριό, μπορείτε να το δείτε αφού πατήσετε   ε δ ώ

Το πέτρινο γεφύρι Γκούρας!

Ένα ακόμη αξιόλογο γεφύρι στην περιοχή του Ζαγορίου είναι το πέτρινο γεφύρι της Γκούρας.

Παίρνοντας τον δρόμο για το Ανατολικό Ζαγόρι και λίγο πριν φθάσετε στο Τρίστενο, θα δείτε μία πληροφοριακή πινακίδα, η οποία σας ενημερώνει ότι δεξιά σας, σε απόσταση 800 περίπου μέτρων, βρίσκεται το πέτρινο γεφύρι της Γκούρας.

Είναι ένα μονότοξο γεφύρι, το οποίο είχε κατασκευασθεί για να εξυπηρετεί την επικοινωνία των κατοίκων της περιοχής με τα Γιάννενα. Το γεφύρι αυτό ενώνει τις δύο όχθες του ρέματος της Γκούρας. 

Δεν είναι γνωστό το πότε και από ποιούς κατασκευάσθηκε. Σήμερα βρίσκεται σε καλή κατάσταση. Παλαιότερα υπήρχε και άλλο μικρό γεφύρι εκεί κοντά το οποίο έχει καταρρεύσει.

Χαρακτηριστικό του γεφυριού είναι η ύπαρξη βρύσης, με το πέτρινο σιόποτο, στο σώμα του. Εάν λοιπόν πηγαίνετε κάποια φορά προς το Τρίστενο ή κάποιο άλλο χωριό της περιοχής, αξίζει τον κόπο να κάνετε μία μικρή παράκαμψη και να επισκεφθείτε το συγκεκριμένο γεφύρι. Η ομορφιά του τοπίου θα σας αποζημιώσει!!!

Ο νερόμυλος στο Τρίστενο!

Το Τρίστενο, όπως ήδη έχουμε αναφέρει, είναι ένα γραφικό χωριό, στο Ανατολικό Ζαγόρι. Βρίσκεται μέσα στο πράσινο και διαθέτει αρκετά αξιοθέατα όπως γεφύρια, εκκλησίες και  πέτρινα  πανέμορφα καλντερίμια. Πέρα όμως από τα άλλα αξιοθέατα που διαθέτει, διαθέτει και κάποιο που είναι ξεχωριστό για την περιοχή. Είναι ο παραδοσιακός πέτρινος νερόμυλος ο οποίος έχει χαρακτηρισθεί ως διατηρητέο μνημείο.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που μας δίνει η ενημερωτική πινακίδα που υπάρχει στον νερόμυλο αυτόν, η κατασκευή του χάνεται στα βάθη των αιώνων αλλά τη σημερινή του μορφή την πήρε στα μέσα του 19ου αιώνα. Παλαιότερα υπήρχε εκεί κοντά τριώροφο χάνι που περιελάμβανε ξενώνα, εργαστήρι αγροτικών εργαλείων, τσαγκάρικο και ραφτάδικο. Στην αρχή ήταν διπλός και είχε δύο μονάδες παραγωγής. Στο παρελθόν κάηκε δύο φορές, μία το 1920 και μία το 1943. Ο νερόμυλος αυτός ανακαινίσθηκε τα τελευταία χρόνια και ξαναλειτουργεί. Πρόσφατα επισκέφθηκα τον νερόμυλο αυτόν και στην είσοδό του υπήρχε πινακίδα η οποία ανέγραφε ότι «αλέθει κάθε Τρίτη».

Το σημερινό κτήριο έχει σχήμα ορθογώνιου παραλληλόγραμμου και είναι κατά το ήμισυ διώροφο. Το μικρό δωμάτιο του ορόφου το χρησιμοποιούσε σαν κατοικία ο εκάστοτε μυλωνάς. Δίπλα από το νερόμυλο υπάρχει ένα πέτρινο γεφύρι, που ενώνει τις δύο όχθες του ρέματος τη Γκούρας, που κόβει το χωριό στα δύο, ενώ το όλο σκηνικό συμπληρώνει ένας πολύ μικρός καταρράκτης, που πέφτει σε μια τεχνητή λιμνούλα, η οποία δημιουργήθηκε μετά από την κατασκευή ενός μικρού φράγματος. Εάν λοιπόν περάσετε από το Τρίστενο, μην παραλείψετε να επισκεφθείτε τον νερόμυλο και τον μικρό του καταρράκτη. Βρίσκεται σε απόσταση ενός περίπου χιλιομέτρου από την πλατεία του χωριού και θα φθάσετε εκεί αφού περπατήσετε στα καλοδιατηρημένα πέτρινα  καλντερίμια του χωριού. Η διαδρομή που θα ακολουθήσετε και το τοπίο που θα συναντήσετε, αξίζουν τον κόπο και τον χρόνο που θα διαθέσετε.

Το Τρίστενο στο Ανατολικό Ζαγόρι.

Το Τρίστενο είναι χωριό του νομού Ιωαννίνων του Δήμου Ανατολικού Ζαγορίου. 
Βρίσκεται στις ανατολικές πλαγιές της Τύμφης σε υψόμετρο 940 μέτρων. Ο πληθυσμός του σύμφωνα με την απογραφή του 2001 είναι 141 κάτοικοι.
Το Τρίστενο Ανατολικού Ζαγορίου δεν είναι γνωστό πότε δημιουργήθηκε ως χωριό. Γραπτώς πρώτη φορά αναφέρεται σ' ένα χρυσόβουλο 1319 (παραχωρητήριο περίπου) του Ανδρόνικου Β' σε κάποιο άρχοντα των Ιωαννίνων με το όνομα Δρεστενίκος του οποίου το όνομα υπήρχε τουλάχιστον μέχρι τον περασμένο αιώνα στα Γιάννινα. Προφανώς από το όνομα του Βυζαντινού αυτού τιμαριούχου, ονομάστηκε το χωριό Δρεστενίκου και αργότερα Δρεστένικο και Ντρεστένικο. Αρκετά χρόνια μετά την απελευθέρωση της Ηπείρου (1912-1913), το 1927 με διάταγμα, μετονομάσθηκε σε Τρίστενο, από τα τρία στενά που υπάρχουν πάνω από το χωριό. Σαν πρώτοι οικιστές του αναφέρονται ποιμένες από την Χειμάρρα που έφερναν τα πρόβατά τους για βοσκή στο Ζαγόρι το καλοκαίρι. Αυτήν την εκδοχή δεν την δέχονται οι κάτοικοί του που αντιπαρατάσουν την άποψη ότι οι πρώτοι οικιστές ήρθαν από την Βέροια και ήταν τεχνίτες σκαφιδίων. Το Τρίστενο, αναφέρεται σαν τόπος θανάτου του Αγωνιστή των Βαλκανικών Πολέμων, Χατζημιχαήλ Κωνσταντίνου, το 1913. Ο Πέτρος Αποστολίδης μαθητής γυμνασίου τότε, και μετέπειτα Δερματολόγος-Αφροδισιολόγος και εκλεγμένος το 1944 Δήμαρχος Ιωαννίνων, γράφει για την απελευθέρωση του 1913 :

"Πριν μερικές μέρες είχε περάσει από το χωριό μας ένα τάγμα τούρκικος στρατός προς το Τρίστενο που είχε απελευθερωθεί, δεν ενόχλησαν όμως τους κατοίκους στο χωριό, μόνο ψωμί ζήτησαν και τους έδωκε η κοινότητα. Τους έστησαν όμως ενέδρα Κρητικοί αντάρτες, τους τσάκισαν και γύρισαν πίσω στα Γιάννενα κουβαλώντας και κάποιον βαριά τραυματισμένο, το δύστυχο το Βασίλη, απ’ τους Βορειοηπειρώτες που είχαν επιστρατεύσει."
Επί Ιταλικής κατοχής, πριν την εμφάνιση των Γερμανών, 50 κάτοικοι του χωριού φυλακίστηκαν διαδοχικά. Οι Γερμανοί ήρθαν για πρώτη φορά στις 28/12/1943 και έκαψαν 14 σπίτια, ενώ λίγο έξω από την είσοδο του χωριού, στην εκκλησία του Αγ. Νικολάου, τμήμα του 85 Συν/τος και της ΙΧ Μεραρχίας εξόντωσε χιτλερικό απόσπασμα από 60 άνδρες. Σκότωσαν 13 και αιχμαλώτισαν τους άλλους.Ως αντίποινα οι Γερμανοί έκαψαν τα περισσότερα σπίτια του χωριού.
Στις 23 Αυγούστου διεξάγεται κάθε χρόνο το πανηγύρι στο Τρίστενο που κρατάει ακόμα και σήμερα τον παραδοσιακό του χαρακτήρα.

Αξιοθέατο του χωριού είναι η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου, χτισμένη με κλασική Ζαγορίσια αρχιτεκτονική το 1793. Λίγα είναι τα κτίσματα που διατηρούν την κλασική Ζαγορίσια αρχιτεκτονική αφού όπως και τα υπόλοιπα χωριά του Ανατολικού του Ζαγορίου, έτσι και το Τρίστενο γνώρισε τρομακτικές καταστροφές από τους βομβαρδισμούς των Γερμανών κατά το 1943. Σημείο αναφοράς του χωριού είναι ο παραδοσιακός πέτρινος νερόμυλος ο οποίος κτίστηκε το 1835. Στην αρχή ήταν διπλός με δύο μονάδες παραγωγής και είχε την δυνατότητα να αλέθει 100 οκάδες δημητριακών την ώρα. Τα τελευταία χρόνια ανακαινίστηκε και ξαναλειτουργεί. Πρόκειται για έναν από τους τελευταίους νερόμυλους στην χώρα που βρίσκεται σε λειτουργία. Τέλος το πέτρινο γεφυράκι που ενώνει το χωριό που έχει κόψει στα δύο το ρέμα Γκούρα που το διασχίζει. Εκεί κατά το έτος 1975 η Αδελφότητα των Τριστενκιωτών θέλοντας να αξιοποιήσει τον καταρράκτη κατασκεύασε φράγμα δημιουργώντας μια μικρή λίμνη επιφανείας 200 τ.μ. περίπου.

ΠΗΓΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ:    el.wikipedia.org

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ:   Από προσωπικό αρχείο

Η καμπάνα στον πλάτανο!!!

Η εκκλησία του Αγίου Γεωργίου στο Τρίστενο Ζαγορίου δεν έχει καμπαναριό. Έπρεπε όμως να τοποθετηθεί κάπου η καμπάνα της εκκλησίας. 

Βρέθηκε λοιπόν μία πολύ  έξυπνη, πρωτότυπη αλλά και πρακτική λύση. Η καμπάνα τοποθετήθηκε στον πλάτανο, δίπλα από την εκκλησία κι έτσι ο πλάτανος έγινε και "καμπαναριό"! 

Βέβαια έχω δει πολλές φορές καμπάνες κρεμασμένες σε δέντρα αλλά ήταν συνήθως σε  μικρά εξωκκλήσια. 

Εδώ πρόκειται για την εκκλησία του χωριού κι αυτό είναι που μου έκανε εντύπωση!

Είναι στο χαρακτήρα του Έλληνα να δίνει έξυπνες και πρακτικές λύσεις στα διάφορα προβλήματα που ανακύπτουν.

Βάρκα στο Τρίστενο!!!!

Είναι σε όλους μας γνωστός ο στίχος από το τραγούδι "καράβια στη στεριά" του Γιώργου Νταλάρα που λέει ".....ποιος είδε βάρκα στο Χελμό στο Μέτσοβο βαπόρι......"

Εμείς όντως δεν είδαμε βάρκα στο Χελμό ούτε στο Μέτσοβο βαπόρι. 

Είδαμε όμως βάρκα στο Τρίστενο, στο ρέμα κάτω από το νερόμυλο του χωριού. Είναι η βάρκα της διπλανής φωτογραφίας.

Ας βρίσκεται όμως εκεί. Που ξέρετε. Με καμιά πλημμύρα σαν τις τελευταίες στα Γιάννενα μπορεί να χρειαστεί!!!

Πτώση βράχου στο Τρίστενο.

Κάνοντας μια βόλτα στο χωριό Τρίστενο του Ανατολικού Ζαγορίου, μου έκανε εντύπωση ότι όλα τα δρομάκια μέσα στο χωριό ήταν λιθοστρωμένα και παντού υπήρχαν φωτιστικά σώματα για την εξυπηρέτηση των κατοίκων. 

Η φύση όμως, ως γνωστόν, δεν λυπάται τον ανθρώπινο κόπο. Φθάνοντας λοιπόν σε μια στροφή είδα ότι ένας τεράστιος βράχος είχε αποκοληθεί και είχε πέσει πάνω στο καλντερίμι. Ευτυχώς όμως δεν εμπόδιζε την διέλευση των πεζών. 

Θα πρέπει τώρα η αρμόδια αρχή να μεριμνήσει για την αποκατάσταση της ζημιάς που έγινε.

Διαδρομή προς Γρεβενίτι και Βωβούσα.

Λίγο πριν από τη γέφυρα της Μπαλντούμας, πάνω στον δρόμο που ενώνει τα Γιάννινα με το Μέτσοβο, υπάρχει η διασταύρωση για τα χωριά του Ανατολικού Ζαγοριου. Πρώτη στάση κοντά στο χωριό Μηλιωτάδες για να δείτε ένα γεφύρι και να κοιτάξετε πιο προσεκτικά ένα χάνι που έχετε (έτσι συμβαίνει συνήθως!) προσπεράσει δίχως να το καταλάβετε. Πάνω στον Ζαγορίτικο ποταμό στέκεται το πέτρινο τοξωτό γεφύρι του Καμπέρ-Αγά, που με ομαλό και διόλου επιδεικτικό τρόπο ενώνει τις δυο του όχθες. Αν παρατηρήσει κανείς την μορφή του θα την βρει μοναδική και λίγο παράξενη, συγκρινόμενη με τα άλλα γεφύρια του Ζαγοριού. Όλη ετούτη η περιοχή ανήκε στον Τούρκο Καμπέραγα και ο δρόμος που περνούσε πάνω από το γεφύρι ονομαζόταν «Ντερβένι». Στο χάνι πριν από το γεφύρι, που σήμερα μοιάζει με αποθήκη λένε πως δούλευαν 3 φούρνοι για να εξυπηρετήσουν τον διερχόμενο κόσμο εκείνης της εποχής, ενώ πάνω από 500 μουλάρια περνούσαν κάθε μέρα από το χάνι. Λίγο πιο πάνω, και ακριβώς στην νέα γέφυρα από τσιμέντο, άλλο ένα ποτάμι, άλλο ένα πέτρινο γεφύρι. Το ποτάμι λέγεται Βάρδας και το γεφύρι της Τσίπιανης. Χτίστηκε στα 1875 από τον Αναστάση Πασπαλιάρη που έδωσε 1.040 τούρκικες λίρες μαζί με τους κατοίκους του χωριού Γρεβενίτι (γιατί εδώ στην περιοχή της Τσίπιανης, είχαν οι Γρεβενιτιώτες τα αμπέλια τους). Κοιτάξτε πιο προσεκτικά το οξυκόρυφο «κλείδωμα» του τόξου στο γεφύρι της Τσίπιανης και θαυμάστε την τέχνη των τότε λαϊκών (χωρίς διπλώματα) μαστόρωνκιοπρουλήδων (οι περισσότεροι από τους οποίους ήταν από τα χωριά της Κόνιτσας).

Ιστορικά βέβαια το Ανατολικό Ζαγόρι άρχιζε από εδώ και